^{१२.२१६.१}युधिष्ठिर उवाच

^{१२.२१६.२}यया बुद्ध्या महीपालो भ्रष्टश्रीर्विचरेन्महीम्
कालदण्डविनिष्पिष्टस्तन्मे ब्रूहि पितामह

^{१२.२१६.३}भीष्म उवाच

^{१२.२१६.४}अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्
वासवस्य च संवादं बलेर्वैरोचनस्य च

^{१२.२१६.५}पितामहमुपागत्य प्रणिपत्य कृताञ्जलिः
सर्वानेवासुराञ्जित्वा बलिं पप्रच्छ वासवः

^{१२.२१६.६}यस्य स्म ददतो वित्तं न कदाचन हीयते
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम्

^{१२.२१६.७}स एव ह्यस्तमयते स स्म विद्योतते दिशः
स वर्षति स्म वर्षाणि यथाकालमतन्द्रितः
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम्

^{१२.२१६.८}स वायुर्वरुणश्चैव स रविः स च चन्द्रमाः
सोऽग्निस्तपति भूतानि पृथिवी च भवत्युत
तं बलिं नाधिगच्छामि ब्रह्मन्नाचक्ष्व मे बलिम्

^{१२.२१६.९}ब्रह्मोवाच

^{१२.२१६.१०}नैतत्ते साधु मघवन्यदेतदनुपृच्छसि
पृष्टस्तु नानृतं ब्रूयात्तस्माद्वक्ष्यामि ते बलिम्

^{१२.२१६.११}उष्ट्रेषु यदि वा गोषु खरेष्वश्वेषु वा पुनः
वरिष्ठो भविता जन्तुः शून्यागारे शचीपते

^{१२.२१६.१२}शक्र उवाच

^{१२.२१६.१३}यदि स्म बलिना ब्रह्मञ्शून्यागारे समेयिवान्
हन्यामेनं न वा हन्यां तद्ब्रह्मन्ननुशाधि माम्

^{१२.२१६.१४}ब्रह्मोवाच

^{१२.२१६.१५}मा स्म शक्र बलिं हिंसीर्न बलिर्वधमर्हति
न्यायांस्तु शक्र प्रष्टव्यस्त्वया वासव काम्यया

^{१२.२१६.१६}भीष्म उवाच

^{१२.२१६.१७}एवमुक्तो भगवता महेन्द्रः पृथिवीं तदा
चचारैरावतस्कन्धमधिरुह्य श्रिया वृतः

^{१२.२१६.१८}ततो ददर्श स बलिं खरवेषेण संवृतम्
यथाख्यातं भगवता शून्यागारकृतालयम्

^{१२.२१६.१९}शक्र उवाच

^{१२.२१६.२०}खरयोनिमनुप्राप्तस्तुषभक्षोऽसि दानव
इयं ते योनिरधमा शोचस्याहो न शोचसि

^{१२.२१६.२१}अदृष्टं बत पश्यामि द्विषतां वशमागतम्
श्रिया विहीनं मित्रैश्च भ्रष्टवीर्यपराक्रमम्

^{१२.२१६.२२}यत्तद्यानसहस्रेण ज्ञातिभिः परिवारितः
लोकान्प्रतापयन्सर्वान्यास्यस्मानवितर्कयन्

^{१२.२१६.२३}त्वन्मुखाश्चैव दैतेया व्यतिष्ठंस्तव शासने
अकृष्टपच्या पृथिवी तवैश्वर्ये बभूव ह
इदं च तेऽद्य व्यसनं शोचस्याहो न शोचसि

^{१२.२१६.२४}यदातिष्ठः समुद्रस्य पूर्वकूले विलेलिहन्
ज्ञातिभ्यो विभजन्वित्तं तदासीत्ते मनः कथम्

^{१२.२१६.२५}यत्ते सहस्रसमिता ननृतुर्देवयोषितः
बहूनि वर्षपूगानि विहारे दीप्यतः श्रिया

^{१२.२१६.२६}सर्वाः पुष्करमालिन्यः सर्वाः काञ्चनसप्रभाः
कथमद्य तदा चैव मनस्ते दानवेश्वर

^{१२.२१६.२७}छत्रं तवासीत्सुमहत्सौवर्णं मणिभूषितम्
ननृतुर्यत्र गन्धर्वाः षट्सहस्राणि सप्तधा

^{१२.२१६.२८}यूपस्तवासीत्सुमहान्यजतः सर्वकाञ्चनः
यत्राददः सहस्राणामयुतानि गवां दश

^{१२.२१६.२९}यदा तु पृथिवीं सर्वां यजमानोऽनुपर्ययाः
शम्याक्षेपेण विधिना तदासीत्किं नु ते हृदि

^{१२.२१६.३०}न ते पश्यामि भृङ्गारं न छत्रं व्यजनं न च
ब्रह्मदत्तां च ते मालां न पश्याम्यसुराधिप

^{१२.२१६.३१}बलिरुवाच

^{१२.२१६.३२}न त्वं पश्यसि भृङ्गारं न छत्रं व्यजनं न च
ब्रह्मदत्तां च मे मालां न त्वं द्रक्ष्यसि वासव

^{१२.२१६.३३}गुहायां निहितानि त्वं मम रत्नानि पृच्छसि
यदा मे भविता कालस्तदा त्वं तानि द्रक्ष्यसि

^{१२.२१६.३४}न त्वेतदनुरूपं ते यशसो वा कुलस्य वा
समृद्धार्थोऽसमृद्धार्थं यन्मां कत्थितुमिच्छसि

^{१२.२१६.३५}न हि दुःखेषु शोचन्ति न प्रहृष्यन्ति चर्द्धिषु
कृतप्रज्ञा ज्ञानतृप्ताः क्षान्ताः सन्तो मनीषिणः

^{१२.२१६.३६}त्वं तु प्राकृतया बुद्ध्या पुरंदर विकत्थसे
यदाहमिव भावी त्वं तदा नैवं वदिष्यसि