^{१.९१.१}वैशंपायन उवाच

^{१.९१.२}इक्ष्वाकुवंशप्रभवो राजासीत्पृथिवीपतिः
महाभिष इति ख्यातः सत्यवाक्सत्यविक्रमः

^{१.९१.३}सोऽश्वमेधसहस्रेण वाजपेयशतेन च
तोषयामास देवेन्द्रं स्वर्गं लेभे ततः प्रभुः

^{१.९१.४}ततः कदाचिद्ब्रह्माणमुपासां चक्रिरे सुराः
तत्र राजर्षयो आसन्स च राजा महाभिषः

^{१.९१.५}अथ गङ्गा सरिच्छ्रेष्ठा समुपायात्पितामहम्
तस्या वासः समुद्धूतं मारुतेन शशिप्रभम्

^{१.९१.६}ततोऽभवन्सुरगणाः सहसावाङ्मुखास्तदा
महाभिषस्तु राजर्षिरशङ्को दृष्टवान्नदीम्

^{१.९१.७}अपध्यातो भगवता ब्रह्मणा स महाभिषः
उक्तश्च जातो मर्त्येषु पुनर्लोकानवाप्स्यसि

^{१.९१.८}स चिन्तयित्वा नृपतिर्नृपान्सर्वांस्तपोधनान्
प्रतीपं रोचयामास पितरं भूरिवर्चसम्

^{१.९१.९}महाभिषं तु तं दृष्ट्वा नदी धैर्याच्च्युतं नृपम्
तमेव मनसाध्यायमुपावर्तत्सरिद्वरा

^{१.९१.१०}सा तु विध्वस्तवपुषः कश्मलाभिहतौजसः
ददर्श पथि गच्छन्ती वसून्देवान्दिवौकसः

^{१.९१.११}तथारूपांश्च तान्दृष्ट्वा पप्रच्छ सरितां वरा
किमिदं नष्टरूपाः स्थ कच्चित्क्षेमं दिवौकसाम्

^{१.९१.१२}तामूचुर्वसवो देवाः शप्ताः स्मो वै महानदि
अल्पेऽपराधे संरम्भाद्वसिष्ठेन महात्मना

^{१.९१.१३}विमूढा हि वयं सर्वे प्रच्छन्नमृषिसत्तमम्
संध्यां वसिष्ठमासीनं तमत्यभिसृताः पुरा

^{१.९१.१४}तेन कोपाद्वयं शप्ता योनौ संभवतेति ह
न शक्यमन्यथा कर्तुं यदुक्तं ब्रह्मवादिना

^{१.९१.१५}त्वं तस्मान्मानुषी भूत्वा सूष्व पुत्रान्वसून्भुवि
न मानुषीणां जठरं प्रविशेमाशुभं वयम्

^{१.९१.१६}इत्युक्ता तान्वसून्गङ्गा तथेत्युक्त्वाब्रवीदिदम्
मर्त्येषु पुरुषश्रेष्ठः को वः कर्ता भविष्यति

^{१.९१.१७}वसव ऊचुः

^{१.९१.१८}प्रतीपस्य सुतो राजा शंतनुर्नाम धार्मिकः
भविता मानुषे लोके स नः कर्ता भविष्यति

^{१.९१.१९}गङ्गोवाच

^{१.९१.२०}ममाप्येवं मतं देवा यथावदत मानघाः
प्रियं तस्य करिष्यामि युष्माकं चैतदीप्सितम्

^{१.९१.२१}वसव ऊचुः

^{१.९१.२२}जातान्कुमारान्स्वानप्सु प्रक्षेप्तुं वै त्वमर्हसि
यथा नचिरकालं नो निष्कृतिः स्यात्त्रिलोकगे

^{१.९१.२३}गङ्गोवाच

^{१.९१.२४}एवमेतत्करिष्यामि पुत्रस्तस्य विधीयताम्
नास्य मोघः संगमः स्यात्पुत्रहेतोर्मया सह

^{१.९१.२५}वसव ऊचुः

^{१.९१.२६}तुरीयार्धं प्रदास्यामो वीर्यस्यैकैकशो वयम्
तेन वीर्येण पुत्रस्ते भविता तस्य चेप्सितः

^{१.९१.२७}न संपत्स्यति मर्त्येषु पुनस्तस्य तु संततिः
तस्मादपुत्रः पुत्रस्ते भविष्यति स वीर्यवान्

^{१.९१.२८}वैशंपायन उवाच

^{१.९१.२९}एवं ते समयं कृत्वा गङ्गया वसवः सह
जग्मुः प्रहृष्टमनसो यथासंकल्पमञ्जसा