^{१२.१३३.१}भीष्म उवाच

^{१२.१३३.२}अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्
यथा दस्युः समर्यादः प्रेत्यभावे न नश्यति

^{१२.१३३.३}प्रहर्ता मतिमाञ्शूरः श्रुतवाननृशंसवान्
रक्षन्नक्षयिणं धर्मं ब्रह्मण्यो गुरुपूजकः

^{१२.१३३.४}निषाद्यां क्षत्रियाज्जातः क्षत्रधर्मानुपालकः
कापव्यो नाम नैषादिर्दस्युत्वात्सिद्धिमाप्तवान्

^{१२.१३३.५}अरण्ये सायपूर्वाह्णे मृगयूथप्रकोपिता
विधिज्ञो मृगजातीनां निपानानां च कोविदः

^{१२.१३३.६}सर्वकाननदेशज्ञः पारियात्रचरः सदा
धर्मज्ञः सर्वभूतानाममोघेषुर्दृढायुधः

^{१२.१३३.७}अप्यनेकशताः सेना एक एव जिगाय सः
स वृद्धावन्धपितरौ महारण्येऽभ्यपूजयत्

^{१२.१३३.८}मधुमांसैर्मूलफलैरन्नैरुच्चावचैरपि
सत्कृत्य भोजयामास सम्यक्परिचचार च

^{१२.१३३.९}आरण्यकान्प्रव्रजितान्ब्राह्मणान्परिपालयन्
अपि तेभ्यो मृगान्हत्वा निनाय च महावने

^{१२.१३३.१०}ये स्म न प्रतिगृह्णन्ति दस्युभोजनशङ्कया
तेषामासज्य गेहेषु काल्य एव स गच्छति

^{१२.१३३.११}तं बहूनि सहस्राणि ग्रामणित्वेऽभिवव्रिरे
निर्मर्यादानि दस्यूनां निरनुक्रोशकारिणाम्

^{१२.१३३.१२}दस्यव ऊचुः

^{१२.१३३.१३}मुहूर्तदेशकालज्ञ प्राज्ञ शीलदृढायुध
ग्रामणीर्भव नो मुख्यः सर्वेषामेव संमतः

^{१२.१३३.१४}यथा यथा वक्ष्यसि नः करिष्यामस्तथा तथा
पालयास्मान्यथान्यायं यथा माता यथा पिता

^{१२.१३३.१५}कापव्य उवाच

^{१२.१३३.१६}मा वधीस्त्वं स्त्रियं भीरुं मा शिशुं मा तपस्विनम्
नायुध्यमानो हन्तव्यो न च ग्राह्या बलात्स्त्रियः

^{१२.१३३.१७}सर्वथा स्त्री न हन्तव्या सर्वसत्त्वेषु युध्यता
नित्यं गोब्राह्मणे स्वस्ति योद्धव्यं च तदर्थतः

^{१२.१३३.१८}सस्यं च नापहन्तव्यं सीरविघ्नं च मा कृथाः
पूज्यन्ते यत्र देवाश्च पितरोऽतिथयस्तथा

^{१२.१३३.१९}सर्वभूतेष्वपि च वै ब्राह्मणो मोक्षमर्हति
कार्या चापचितिस्तेषां सर्वस्वेनापि या भवेत्

^{१२.१३३.२०}यस्य ह्येते संप्ररुष्टा मन्त्रयन्ति पराभवम्
न तस्य त्रिषु लोकेषु त्राता भवति कश्चन

^{१२.१३३.२१}यो ब्राह्मणान्परिभवेद्विनाशं वापि रोचयेत्
सूर्योदय इवावश्यं ध्रुवं तस्य पराभवः

^{१२.१३३.२२}इहैव फलमासीनः प्रत्याकाङ्क्षति शक्तितः
ये ये नो न प्रदास्यन्ति तांस्तान्सेनाभियास्यति

^{१२.१३३.२३}शिष्ट्यर्थं विहितो दण्डो न वधार्थं विनिश्चयः
ये च शिष्टान्प्रबाधन्ते धर्मस्तेषां वधः स्मृतः

^{१२.१३३.२४}ये हि राष्ट्रोपरोधेन वृत्तिं कुर्वन्ति केचन
तदेव तेऽनु मीयन्ते कुणपं कृमयो यथा

^{१२.१३३.२५}ये पुनर्धर्मशास्त्रेण वर्तेरन्निह दस्यवः
अपि ते दस्यवो भूत्वा क्षिप्रं सिद्धिमवाप्नुयुः

^{१२.१३३.२६}भीष्म उवाच

^{१२.१३३.२७}तत्सर्वमुपचक्रुस्ते कापव्यस्यानुशासनम्
वृत्तिं च लेभिरे सर्वे पापेभ्यश्चाप्युपारमन्

^{१२.१३३.२८}कापव्यः कर्मणा तेन महतीं सिद्धिमाप्तवान्
साधूनामाचरन्क्षेमं दस्यून्पापान्निवर्तयन्

^{१२.१३३.२९}इदं कापव्यचरितं यो नित्यमनुकीर्तयेत्
नारण्येभ्यः स भूतेभ्यो भयमार्छेत्कदाचन

^{१२.१३३.३०}भयं तस्य न मर्त्येभ्यो नामर्त्येभ्यः कथंचन
न सतो नासतो राजन्स ह्यरण्येषु गोपतिः