^{१३.६८.१}युधिष्ठिर उवाच

^{१३.६८.२}भूय एव कुरुश्रेष्ठ दानानां विधिमुत्तमम्
कथयस्व महाप्राज्ञ भूमिदानं विशेषतः

^{१३.६८.३}पृथिवीं क्षत्रियो दद्याद्ब्राह्मणस्तां स्वकर्मणा
विधिवत्प्रतिगृह्णीयान्न त्वन्यो दातुमर्हति

^{१३.६८.४}सर्ववर्णैस्तु यच्छक्यं प्रदातुं फलकाङ्क्षिभिः
वेदे वा यत्समाम्नातं तन्मे व्याख्यातुमर्हसि

^{१३.६८.५}भीष्म उवाच

^{१३.६८.६}तुल्यनामानि देयानि त्रीणि तुल्यफलानि च
सर्वकामफलानीह गावः पृथ्वी सरस्वती

^{१३.६८.७}यो ब्रूयाच्चापि शिष्याय धर्म्यां ब्राह्मीं सरस्वतीम्
पृथिवीगोप्रदानाभ्यां स तुल्यं फलमश्नुते

^{१३.६८.८}तथैव गाः प्रशंसन्ति न च देयं ततः परम्
संनिकृष्टफलास्ता हि लघ्वर्थाश्च युधिष्ठिर
मातरः सर्वभूतानां गावः सर्वसुखप्रदाः

^{१३.६८.९}वृद्धिमाकाङ्क्षता नित्यं गावः कार्याः प्रदक्षिणाः
मङ्गलायतनं देव्यस्तस्मात्पूज्याः सदैव हि

^{१३.६८.१०}प्रचोदनं देवकृतं गवां कर्मसु वर्तताम्
पूर्वमेवाक्षरं नान्यदभिधेयं कथंचन

^{१३.६८.११}प्रचारे वा निपाने वा बुधो नोद्वेजयेत गाः
तृषिता ह्यभिवीक्षन्त्यो नरं हन्युः सबान्धवम्

^{१३.६८.१२}पितृसद्मानि सततं देवतायतनानि च
पूयन्ते शकृता यासां पूतं किमधिकं ततः

^{१३.६८.१३}ग्रासमुष्टिं परगवे दद्यात्संवत्सरं तु यः
अकृत्वा स्वयमाहारं व्रतं तत्सार्वकामिकम्

^{१३.६८.१४}स हि पुत्रान्यशोर्थं च श्रियं चाप्यधिगच्छति
नाशयत्यशुभं चैव दुःस्वप्नं च व्यपोहति

^{१३.६८.१५}युधिष्ठिर उवाच

^{१३.६८.१६}देयाः किंलक्षणा गावः काश्चापि परिवर्जयेत्
कीदृशाय प्रदातव्या न देयाः कीदृशाय च

^{१३.६८.१७}भीष्म उवाच

^{१३.६८.१८}असद्वृत्ताय पापाय लुब्धायानृतवादिने
हव्यकव्यव्यपेताय न देया गौः कथंचन

^{१३.६८.१९}भिक्षवे बहुपुत्राय श्रोत्रियायाहिताग्नये
दत्त्वा दशगवां दाता लोकानाप्नोत्यनुत्तमान्

^{१३.६८.२०}यं चैव धर्मं कुरुते तस्य पुण्यफलं च यत्
सर्वस्यैवांशभाग्दाता तन्निमित्तं प्रवृत्तयः

^{१३.६८.२१}यश्चैनमुत्पादयति यश्चैनं त्रायते भयात्
यश्चास्य कुरुते वृत्तिं सर्वे ते पितरस्त्रयः

^{१३.६८.२२}कल्मषं गुरुशुश्रूषा हन्ति मानो महद्यशः
अपुत्रतां त्रयः पुत्रा अवृत्तिं दश धेनवः

^{१३.६८.२३}वेदान्तनिष्ठस्य बहुश्रुतस्य; प्रज्ञानतृप्तस्य जितेन्द्रियस्य
शिष्टस्य दान्तस्य यतस्य चैव; भूतेषु नित्यं प्रियवादिनश्च

^{१३.६८.२४}यः क्षुद्भयाद्वै न विकर्म कुर्या;न्मृदुर्दान्तश्चातिथेयश्च नित्यम्
वृत्तिं विप्रायातिसृजेत तस्मै; यस्तुल्यशीलश्च सपुत्रदारः

^{१३.६८.२५}शुभे पात्रे ये गुणा गोप्रदाने; तावान्दोषो ब्राह्मणस्वापहारे
सर्वावस्थं ब्राह्मणस्वापहारो; दाराश्चैषां दूरतो वर्जनीयाः