^{१३.८१.१}युधिष्ठिर उवाच

^{१३.८१.२}मया गवां पुरीषं वै श्रिया जुष्टमिति श्रुतम्
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं संशयोऽत्र हि मे महान्

^{१३.८१.३}भीष्म उवाच

^{१३.८१.४}अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्
गोभिर्नृपेह संवादं श्रिया भरतसत्तम

^{१३.८१.५}श्रीः कृत्वेह वपुः कान्तं गोमध्यं प्रविवेश ह
गावोऽथ विस्मितास्तस्या दृष्ट्वा रूपस्य संपदम्

^{१३.८१.६}गाव ऊचुः

^{१३.८१.७}कासि देवि कुतो वा त्वं रूपेणाप्रतिमा भुवि
विस्मिताः स्म महाभागे तव रूपस्य संपदा

^{१३.८१.८}इच्छामस्त्वां वयं ज्ञातुं का त्वं क्व च गमिष्यसि
तत्त्वेन च सुवर्णाभे सर्वमेतद्ब्रवीहि नः

^{१३.८१.९}श्रीरुवाच

^{१३.८१.१०}लोककान्तास्मि भद्रं वः श्रीर्नाम्नेह परिश्रुता
मया दैत्याः परित्यक्ता विनष्टाः शाश्वतीः समाः

^{१३.८१.११}इन्द्रो विवस्वान्सोमश्च विष्णुरापोऽग्निरेव च
मयाभिपन्ना ऋध्यन्ते ऋषयो देवतास्तथा

^{१३.८१.१२}यांश्च द्विषाम्यहं गावस्ते विनश्यन्ति सर्वशः
धर्मार्थकामहीनाश्च ते भवन्त्यसुखान्विताः

^{१३.८१.१३}एवंप्रभावां मां गावो विजानीत सुखप्रदाम्
इच्छामि चापि युष्मासु वस्तुं सर्वासु नित्यदा
आगता प्रार्थयानाहं श्रीजुष्टा भवतानघाः

^{१३.८१.१४}गाव ऊचुः

^{१३.८१.१५}अध्रुवां चञ्चलां च त्वां सामान्यां बहुभिः सह
न त्वामिच्छामि भद्रं ते गम्यतां यत्र रोचते

^{१३.८१.१६}वपुष्मन्त्यो वयं सर्वाः किमस्माकं त्वयाद्य वै
यत्रेष्टं गम्यतां तत्र कृतकार्या वयं त्वया

^{१३.८१.१७}श्रीरुवाच

^{१३.८१.१८}किमेतद्वः क्षमं गावो यन्मां नेहाभ्यनन्दथ
न मां संप्रति गृह्णीथ कस्माद्वै दुर्लभां सतीम्

^{१३.८१.१९}सत्यश्च लोकवादोऽयं लोके चरति सुव्रताः
स्वयं प्राप्ते परिभवो भवतीति विनिश्चयः

^{१३.८१.२०}महदुग्रं तपः कृत्वा मां निषेवन्ति मानवाः
देवदानवगन्धर्वाः पिशाचोरगराक्षसाः

^{१३.८१.२१}क्षममेतद्धि वो गावः प्रतिगृह्णीत मामिह
नावमन्या ह्यहं सौम्यास्त्रैलोक्ये सचराचरे

^{१३.८१.२२}गाव ऊचुः

^{१३.८१.२३}नावमन्यामहे देवि न त्वां परिभवामहे
अध्रुवा चलचित्तासि ततस्त्वां वर्जयामहे

^{१३.८१.२४}बहुनात्र किमुक्तेन गम्यतां यत्र वाञ्छसि
वपुष्मत्यो वयं सर्वाः किमस्माकं त्वयानघे

^{१३.८१.२५}श्रीरुवाच

^{१३.८१.२६}अवज्ञाता भविष्यामि सर्वलोकेषु मानदाः
प्रत्याख्यानेन युष्माभिः प्रसादः क्रियतामिति

^{१३.८१.२७}महाभागा भवत्यो वै शरण्याः शरणागताम्
परित्रायन्तु मां नित्यं भजमानामनिन्दिताम्
माननां त्वहमिच्छामि भवत्यः सततं शुभाः

^{१३.८१.२८}अप्येकाङ्गे तु वो वस्तुमिच्छामि च सुकुत्सिते
न वोऽस्ति कुत्सितं किंचिदङ्गेष्वालक्ष्यतेऽनघाः

^{१३.८१.२९}पुण्याः पवित्राः सुभगा ममादेशं प्रयच्छत
वसेयं यत्र चाङ्गेऽहं तन्मे व्याख्यातुमर्हथ

^{१३.८१.३०}भीष्म उवाच

^{१३.८१.३१}एवमुक्तास्तु ता गावः शुभाः करुणवत्सलाः
संमन्त्र्य सहिताः सर्वाः श्रियमूचुर्नराधिप

^{१३.८१.३२}अवश्यं मानना कार्या तवास्माभिर्यशस्विनि
शकृन्मूत्रे निवस नः पुण्यमेतद्धि नः शुभे

^{१३.८१.३३}श्रीरुवाच

^{१३.८१.३४}दिष्ट्या प्रसादो युष्माभिः कृतो मेऽनुग्रहात्मकः
एवं भवतु भद्रं वः पूजितास्मि सुखप्रदाः

^{१३.८१.३५}भीष्म उवाच

^{१३.८१.३६}एवं कृत्वा तु समयं श्रीर्गोभिः सह भारत
पश्यन्तीनां ततस्तासां तत्रैवान्तरधीयत

^{१३.८१.३७}एतद्गोशकृतः पुत्र माहात्म्यं तेऽनुवर्णितम्
माहात्म्यं च गवां भूयः श्रूयतां गदतो मम